داستان تعشق بلبل از ابراهيم صغيرى بنظم و نثر ، مؤلف اين داستان از شاعران عهد صفوى بود و نصرآبادى « 1 » سه معما بنامهاى صدر ، خان ، ايوب از او نقل كرده است « 2 » . كارستان يا كارنامه بنثر مسجع و بنظم دربارهء عشق امير والااختر حكمران هرموز . مؤلف آن ابو البركات منير لاهورى فرزند ملا عبد المجيد مولتانى ( م 1054 ه ) كتاب را بسال 1050 در جونپور بنام شاهجهان نوشته است « 3 » . دربارهء منير لاهورى و كارستان باز هم سخن خواهيم داشت . گلشن خيالات يا خواب و خيال از ميرزا طاهر نصرآبادى داستانيست عشقى و وصفى از يك رؤيا كه نثرى منشيانه همراه با نظم دارد و باز دربارهء آن سخن خواهم گفت . داستان شاهزاده سيف الملوك و بديع الجمال دختر شاه پريان از جملهء قصه‌هاييست كه از نحوهء داستانگزارى الف ليلة و ليلة ( هزار و يك شب ) در آن استفاده شد . نسخه‌هاى متعدد از آن در دستست ، بعضى كامل و بعضى ملخص ، و برخى از تحريرهاى آن بدينگونه آغاز مىشود كه در ايام محمود غازى يعنى سلطان محمود غزنوى بكوشش وزيرش حسن ميمندى كتاب روح‌افزا كه حاوى اين داستان بود از خزانهء پادشاه دمشق فراچنگ آمد « 4 » . يكى از تحريرهاى اين داستان با عنوان « حكايت سيف الملوك و دختر پادشاه يمن و رفتن سيف الملوك بزجر تمام به گلستان ارم و دختر گرفتن » در مجموعه‌يى از داستانها كه مصحح آن را « آورده‌اند كه . . . » نام داده ( از ص 187 ببعد ) و بعد ازين بتفصيل معرفى خواهم كرد ، چاپ شده است . در آغاز اين تحرير اشاره‌يى

--> ( 1 ) - تذكرهء نصرآبادى ص 520 . ( 2 ) - ذريعه ج 9 ص 608 ؛ فرهنگ سخنوران ص 336 ؛ فهرست كتابخانهء ملى ملك تهران ، ص 240 . ( 3 ) - فهرست بلوشه ، ج 4 ص 63 ؛ ترجمهء تاريخ ادبيات اته ص 220 . نسخه‌هايى از آن در لاهور و آصفيه موجودست . ( 4 ) - بنگريد بفهرست موزهء بريتانيا ، ريو ، ص 764 و 765 ؛ فهرست بلوشه ، ج 4 ص 41 ؛ فهرست كتابخانهء ديوان هند بشماره‌هاى فهرست 788 تا 792 .